4 VỤ ÁN, 198 SỔ ĐỎ, HƠN 1.000 CÂY VÀNG VÀ HÀNG LOẠT SIÊU XE... GÂY CHẤN ĐỘNG

Dồn dập những phi vụ triệu đô bị phanh phui, lực lượng công an liên tiếp thu giữ khối tài sản khổng lồ lên tới hàng nghìn tỷ đồng, hé lộ những đường dây làm giả, buôn lậu và lừa đảo được vận hành tinh vi suốt nhiều năm.

Ngân 98: Thu giữ 80 sổ đỏ, 8.000 USD, 4 sổ tiết kiệm ngân hàng

Ngày 13/10, Công an TP HCM đã bắt Võ Thị Ngọc Ngân (Ngân 98) về hành vi sản xuất, buôn bán hàng giả là thực phẩm. Ngân 98 là người điều hành Công ty TNHH TM-DV ZuBu và Hộ kinh doanh ZuBu shop.

Từ năm 2021, Ngân bắt đầu hợp tác với một số nhà máy tại Hà Nội để đặt gia công các sản phẩm thực phẩm "bảo vệ sức khỏe giảm cân". Trên giấy tờ, đây đều là các sản phẩm được cấp phép lưu hành. Tuy nhiên, Ngân đã lợi dụng hình thức "hàng tặng kèm" để tiêu thụ thêm một loại sản phẩm khác mang tên "viên rau củ Collagen".

Qua điều tra, "viên rau củ Collagen" không được cấp phép lưu hành, không có hồ sơ công bố sản phẩm, nhưng Ngân vẫn cho đóng gói, dán nhãn trùng thương hiệu X3 – X7 – X1000, rồi quảng cáo có công dụng tăng hiệu quả giảm cân khi dùng kèm với các sản phẩm chính.

Trên bao bì, Ngân cho ghi chú "hàng tặng kèm, không bán" để đối phó với cơ quan quản lý, nhưng thực tế lại bán trọn bộ cho khách hàng như một liệu trình hoàn chỉnh, khuyến khích sử dụng song song để "đạt hiệu quả giảm cân nhanh hơn".

Những sản phẩm do Ngân 98 bán ra thị trường được xác định có chất cấm, nếu sử dụng nhiều có thể gây đột quỵ, ảnh hưởng sức khỏe.

Khám xét nhà của Ngân 98, cơ quan điều tra thu giữ két sắt nhưng Ngân 98 và người nhà không hợp tác, không cung cấp mật khẩu để mở. Khi đưa két sắt về trụ sở, công an mở khóa bên trong có 80 sổ đỏ, hơn 8.000 USD, 4 sổ tiết kiệm ngân hàng…

Hiện, cơ quan Cảnh sát điều tra Công an Thành phố (Phòng Cảnh sát kinh tế) đang tiến hành làm rõ, chứng minh nguồn gốc của số tài sản nêu trên.

Shark Bình: Thu giữ 597 cây vàng, USD, 18 sổ đỏ, 2 xe ô tô...

Ngày 14/10, Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an TP Hà Nội cho biết đã ra quyết định khởi tố vụ án, khởi tố bị can đối với Nguyễn Hoà Bình (tức Shark Bình, SN 1981, trú tại Hà Nội) cùng 9 đồng phạm liên quan đến dự án đồng tiền số AntEx.

9 bị can gồm: Đào Minh Phú, Nguyễn Hữu Tuất, Mai Thái Hà, Trần Trung Hiếu, Lê Văn Lương, Đoàn Văn Tuấn, Nguyễn Hà Thủy, Trần Thị Thúy Vân, Nguyễn Thị Thanh Hương.

Cơ quan điều tra tạm giữ tài sản khoảng 900 tỷ đồng, bao gồm: 597 cây vàng, USD, 18 sổ đỏ, 2 xe ô tô...

Xác định ông Bình lợi dụng uy tín để đăng tải thông tin về quỹ đầu tư Next100 Blockchain" cam kết đầu tư dự án tiền số với tổng số vốn 50 triệu USD trong 10 năm nhằm quảng bá đồng tiền AntEx và củng cố niềm tin của nhà đầu tư, tránh xảy ra tình trạng bán tháo.

Sau đó dự án triển khai không đúng lộ trình, ông Bình và cổ đông NextTech thống nhất rút tiền từ ví tổng dự án AntEx chuyển vào ví điện tử của một số cá nhân để bán quy ra tiền Việt để chia nhau.  Ngoài ra, còn chuyển vào các công ty trong hệ sinh thái của công ty NextTech để sử dụng không đúng mục đích đối với số tiền của các nhà đầu tư.

Tiếp tục mở rộng điều tra, Công an Thành phố phát hiện năm 2022, Nguyễn Hòa Bình chỉ đạo thành lập Công ty CP Kinh doanh BĐS Nextland rồi giao nhân viên làm giảm lợi nhuận, che giấu doanh thu bằng thủ đoạn hạ giá trị bán trên hợp đồng mua bán với khách hàng gây thiệt hại đặc biệt lớn cho ngân sách Nhà nước.

Căn cứ các tài liệu điều tra, ngày 10/10/2025, Cơ quan CSĐT Công an ТР Hà Nội đã ra Quyết định khởi tố vụ án, khởi tố bị can đối với Nguyễn Hòa Bình và 9 đối tượng khác về các tội danh "Lừa đảo chiếm đoạt tài sản" quy định tại Điều 174 Bộ luật Hình sự và tội danh "Vi phạm quy định về kế toán" gây hậu quả nghiêm trọng quy định tại Điều 221 Bộ luật Hình sự.

Hiện vụ án đang được tiếp tục mở rộng điều tra, làm rõ hành vi của các đối tượng liên quan trong hệ sinh thái NextTech.

Mailisa: Thu giữ 400.000 USD, 300 lượng vàng SJC, 100 sổ đỏ

Ngày 21/11, Cơ quan Cảnh sát điều tra Bộ Công an đã khởi tố bà Phan Thị Mai, Giám đốc Công ty TNHH thẩm mỹ viện Mailisa, Hoàng Kim Khánh (chồng Mai) và 6 người khác về tội Buôn lậu.

Theo Cục Cảnh sát điều tra tội phạm về tham nhũng, kinh tế, buôn lậu (C03, Bộ Công an), Mai điều hành mạng lưới phân phối, phối hợp với Khánh dựng lên lớp vỏ pháp lý thông qua nhiều công ty vệ tinh, biến đường dây buôn lậu mỹ phẩm thành một hệ thống kinh doanh được khoác áo hợp pháp.

Từ cấu trúc ngụy trang này, Mailisa phát triển thành chuỗi 17 chi nhánh trên toàn quốc, phân phối hơn 8 triệu sản phẩm thuộc gần 100 mã hàng Doctor Magic.

Trong đó, chỉ riêng 3 sản phẩm chủ lực gồm kem loại bỏ sắc tố M01, kem xóa thâm - làm sáng da M03 và kem chống nắng BB Nano M23 đã tiêu thụ hơn 3,2 triệu hộp, đem lại nguồn lợi bất chính lên tới hàng nghìn tỷ đồng.

Sau khi vụ án bị phát hiện, Cục Quản lý Dược đã ra quyết định thu hồi toàn bộ 162 sản phẩm, cảnh báo người dùng ngừng sử dụng để tránh nguy cơ dị ứng, nhiễm trùng da.

Quá trình điều tra, cơ quan chức năng thu giữ 3 tỷ đồng, 400.000 USD, 300 lượng vàng SJC, 100 giấy chứng nhận quyền sử dụng đất. Ngoài ra, Mai và Khánh tự nguyện nộp 300 tỷ đồng khắc phục hậu quả, giao nộp 12 giấy đăng ký siêu xe và nhiều tài sản giá trị khác phục vụ điều tra.

TikToker Mr Pips: Thu giữ 890 miếng vàng SJC, 246kg vàng nguyên khối; 41 ô tô...

Vào cuối năm 2024, Công an quận Cầu Giấy (Hà Nội) thông tin về kết quả điều tra đường dây lừa đảo tài chính quy mô lớn nhất từ trước tới nay do Phó Đức Nam (TikToker Mr Pips, SN 1994, trú tại phường 8, TP Vũng Tàu, tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu) và Lê Khắc Ngọ (TikToker Mr Hunter, SN 1990, trú tại phường Phú Diễn, quận Bắc Từ Liêm, TP Hà Nội) cầm đầu, với việc thu giữ khối lượng tiền, vàng, siêu xe,...lên tới 5.200 tỷ đồng.

Tại buổi họp báo quý III của Bộ Công an mới đây, đại diện Công an TP Hà Nội thông tin về quá trình điều tra vụ án Lừa đảo chiếm đoạt tài sản do Phó Đức Nam, tức Mr Pips, cầm đầu. Theo Đại tá Nguyễn Đức Long, Phó Giám đốc Công an TP Hà Nội, đến nay, cơ quan điều tra đã khởi tố 47 bị can liên quan vụ án này, trong đó 38 bị can bị khởi tố về tội Lừa đảo chiếm đoạt tài sản; truy nã quốc tế 4 bị can.

Đối với tài sản, đại diện Công an Hà Nội cho biết đã thu hồi với tổng trị giá khoảng 5.315 tỷ đồng. Trong đó, thu giữ 69 tỷ đồng tiền mặt; 2,3 triệu USD; 890 miếng vàng SJC, 246kg vàng nguyên khối; 156 tỷ đồng trong tài khoản; 41 ô tô.

Ngày 24/9, cơ quan điều tra thu giữ thêm một ô tô nhãn hiệu Volvo XC90; 59 đồng hồ nhãn hiệu nổi tiếng; trang sức bằng vàng, túi xách tay hàng hiệu; tạm dừng giao dịch đối với 133 bất động sản…

Bên cạnh đó, Công an Hà Nội đã làm rõ việc Phó Đức Nam nhờ người thân gửi 1,5 triệu SGD (Đô la Singapore) vào ngân hàng của Singapore. Nhà chức trách đang phối hợp với Interpol Singapore để phong tỏa, thu giữ số tiền này cùng nhiều bất động sản ở các nước.

HÉ LỘ VỤ BÁC SĨ GÂY MÊ RỒI ĐỤC XƯƠNG NẠN NHÂN ĐỂ TRỤC LỢI TIỀN BẢO HIỂM

Vụ án trục lợi bảo hiểm mà Công an tỉnh Phú Thọ vừa khởi tố đang gây chấn động dư luận bởi tính chất man rợ, phi nhân tính và thủ đoạn hết sức tinh vi.

Đối tượng chủ mưu là Tạ Minh Châu, một bác sĩ trẻ từng công tác trong hệ thống y tế huyện Cẩm Khê (cũ) đã lợi dụng kiến thức chuyên môn để tự gây mê và đục xương người, tạo thương tích giả nhằm rút tiền bảo hiểm với tổng số tiền chiếm đoạt hơn 6 tỷ đồng, trong đó riêng Công ty bảo hiểm Manulife bị thiệt hại 3,45 tỷ đồng.

Theo Cơ quan CSĐT Công an tỉnh Phú Thọ, ngày 27/11 đơn vị đã khởi tố vụ án, khởi tố bị can và tạm giam đối với Tạ Minh Châu (SN 1996), nguyên cán bộ Khoa xét nghiệm, Trung tâm Y tế Cẩm Khê, cùng nhiều đối tượng liên quan gồm: Nguyễn Anh Dũng, Hoàng Văn Trường, Hoàng Thị Hồng Điệp, Hoàng Văn Thắng và Hà Thành Đạt.

Hai đối tượng Nguyễn Thị Hoài Thu và Hoàng Thị Linh cũng bị khởi tố nhưng được tại ngoại vì đang nuôi con nhỏ. Đây là vụ án đầu tiên tại Phú Thọ mà thủ phạm là người có chuyên môn y tế, trực tiếp sử dụng kiến thức y khoa để cố ý gây thương tích lên cơ thể người nhằm chiếm đoạt tiền bảo hiểm.

Dấu hiệu bất thường bắt đầu lộ rõ từ giữa năm 2024, khi Trung tá Hoàng Quang Hưởng, Đội phó Đội 3, Phòng Cảnh sát hình sự, cùng đồng đội phát hiện số ca “tai nạn” gãy xương nặng xuất hiện bất thường tại Cẩm Khê. Những người này đều mắc các thương tích phức tạp như gãy xương chậu, gãy xương đùi, gãy cột sống... những dạng thương tích được chi trả cao nhất trong bảo hiểm nhân thọ.

Tuy nhiên, hầu hết trường hợp đều không có nhân chứng, không có hiện trường rõ ràng, và điểm trùng hợp đáng chú ý là tất cả đều xuất hiện ở khu vực xã Sơn Tình trước khi nhập viện. Sau xuất viện, họ nhanh chóng nhận được khoản chi trả bảo hiểm lớn, đủ để xây nhà, mua xe.

Khi đọc hồ sơ gửi các công ty bảo hiểm, lực lượng trinh sát nhận thấy cách hành văn, câu chữ được soạn thảo quá chặt chẽ, chi tiết, vượt xa khả năng của những người nông dân đứng tên mua bảo hiểm. Điều này cho thấy có người am hiểu luật, hiểu quy trình chi trả và có chuyên môn y khoa đứng phía sau điều khiển. Từ những dữ liệu này, lực lượng trinh sát khoanh vùng và dựng lên chân dung Tạ Minh Châu - một đối tượng trẻ tuổi nhưng giàu lên bất thường, thường xuyên đổi xe trị giá tiền tỷ.

Quá trình đấu tranh, Công an làm rõ Châu từng làm cộng tác viên cho Công ty bảo hiểm MB, biết rõ loại thương tích nào được chi trả cao nhất. Cộng với kiến thức về giải phẫu xương sau 6 năm làm việc tại khoa chẩn đoán hình ảnh, Châu nắm rõ vị trí và kỹ thuật để tạo ra vết nứt, vỡ xương có hình ảnh X-quang giống tai nạn thật.

Giữa năm 2024, khi gặp khó khăn tài chính, Châu rủ người quen mua các gói bảo hiểm giá trị lớn tại AIA, Dai-ichi Life, Chubb Life, FWD, Sun Life, Manulife… Khi hợp đồng có hiệu lực, Châu chuẩn bị thuốc mê, kim tiêm cỡ lớn, búa sắt và các dụng cụ tiểu phẫu rồi hẹn “người mua bảo hiểm” đến một lán lá cọ tại khu hồ câu xã Sơn Tình.

Tại đây, Châu trực tiếp tiêm thuốc mê vào tĩnh mạch, đợi nạn nhân bất tỉnh rồi dùng búa và kim tiêm lớn đục mạnh vào xương, thường là xương chậu hoặc xương đùi - những vị trí có mức chi trả cao nhất. Sau khoảng 10-20 phút, khi thuốc mê hết tác dụng, nạn nhân tỉnh lại và được Châu hướng dẫn dựng hiện trường tai nạn giả như ngã suối, bị điện giật rồi nhập viện để lấy bệnh án hợp thức hóa hồ sơ yêu cầu bảo hiểm.

Sau khi công ty bảo hiểm chi trả, Châu giữ 70% số tiền, người đứng tên hưởng 30%. Trong đường dây này còn có trường hợp vợ chồng cùng tham gia như Nguyễn Thị Hoài Thu từng là nhân viên bảo hiểm và chồng là Hoàng Văn Thắng. Cả hai đều bị Châu gây mê và đục xương để hợp thức hóa thương tích.

Cơ quan CSĐT Công an tỉnh Phú Thọ đang tiếp tục củng cố hồ sơ, làm rõ toàn bộ hành vi phạm tội nhằm sớm đưa vụ án ra xét xử nghiêm minh.

Đây không chỉ là vụ án trục lợi bảo hiểm đơn thuần, mà còn bộc lộ mức độ nguy hiểm khi một người có chuyên môn y tế sẵn sàng tước bỏ đạo đức nghề nghiệp, gây thương tích nghiêm trọng cho người khác để trục lợi. Công an tỉnh Phú Thọ khẳng định, sẽ xử lý nghiêm để răn đe, bảo vệ sự trong sạch của hoạt động bảo hiểm và niềm tin của người dân.

HÀNG NGHÌN TỶ ĐỒNG BỊ ĐỌNG VÌ THUẾ GTGT: BỘ TÀI CHÍNH TRÌNH SỬA LUẬT 3 VẤN ĐỀ

Bộ Tài chính đã trình dự án Luật sửa đổi, bổ sung Luật Thuế giá trị gia tăng nhằm tháo gỡ điểm nghẽn về hoàn thuế, giúp khơi thông nguồn vốn cho doanh nghiệp.

Luật Thuế giá trị gia tăng (GTGT) được Quốc hội thông qua ngày 26/11/2024 và có hiệu lực từ 1/7/2025. Tuy nhiên, trước những phản ánh, kiến nghị từ Bộ Nông nghiệp và Môi trường, các hiệp hội, doanh nghiệp, thừa ủy quyền của Thủ tướng Chính phủ, Bộ trưởng Bộ Tài chính đã ký tờ trình báo cáo Quốc hội, Ủy ban Thường vụ Quốc hội xem xét sửa đổi, bổ sung một số điều của luật.

Doanh nghiệp phản ánh vướng mắc, bất cập

Theo phản ánh từ các hiệp hội ngành hàng, doanh nghiệp và Bộ Nông nghiệp và Môi trường, quy định hiện hành đang tạo áp lực tài chính với doanh nghiệp, đặc biệt ở khâu thương mại hàng nông sản.

Cụ thể, doanh nghiệp phải nộp trước 5% thuế giá trị gia tăng đầu vào đối với nông sản mua bán thương mại. Số thuế GTGT thu rồi lại hoàn thuế cho những mặt hàng mà phần lớn sản lượng sản xuất ra được dành để xuất khẩu (cá da trơn, hồ tiêu, cà phê...) dẫn đến lãng phí thời gian và đọng vốn của doanh nghiệp. Trong khi đó, các tổ chức tín dụng không giải ngân phần thuế này khi cấp vốn lưu động, gây áp lực tài chính và giảm hiệu quả kinh doanh.

Các con số ước tính cho thấy mức độ ảnh hưởng của quy định này trong 6 tháng cuối năm 2025, đối với Hiệp hội Cà phê-Ca cao Việt Nam khoảng 5.000 tỷ đồng; Hiệp hội Hồ tiêu và cây gia vị khoảng 2.162 tỷ đồng và Hiệp hội Lương thực khoảng 2.016 tỷ đồng.

Bên cạnh đó, quy định hiện hành đã dẫn đến có sự phân biệt đối xử giữa nông sản, thủy sản sản xuất trong nước và nông sản, thủy sản nhập khẩu do nông sản, thủy sản nhập khẩu không chịu thuế GTGT khi nhập khẩu vào Việt Nam.

Việc thức ăn chăn nuôi thuộc đối tượng không chịu thuế nên không được khấu trừ, không được hoàn thuế GTGT đầu vào, dẫn đến doanh nghiệp sản xuất thức ăn chăn nuôi bị tăng chi phí, tăng giá bán, qua đó ảnh hưởng đến người chăn nuôi. Điều này chưa bảo đảm công bằng và có thể làm giảm khả năng cạnh tranh với sản phẩm nhập khẩu (vốn cũng thuộc đối tượng không chịu thuế GTGT).

Ngoài ra, quy định người mua chỉ được hoàn thuế khi người bán đã kê khai, nộp thuế đã dẫn đến thực tế nhiều doanh nghiệp xuất khẩu bị chậm hoàn thuế, do phải chờ xác minh nghĩa vụ thuế của người bán, gây khó khăn và rủi ro cho doanh nghiệp.

Đề xuất sửa đổi 3 vấn đề

Trước các phản ánh của doanh nghiệp và trong bối cảnh mưa bão, lũ lụt tiếp tục diễn biến phức tạp, ảnh hưởng nặng nề đến kinh tế - xã hội, đặc biệt trong lĩnh vực nông nghiệp và chăn nuôi, Bộ Tài chính đánh giá đây là vấn đề cấp bách cần sửa đổi, bổ sung kịp thời trong Luật Thuế GTGT.

Dự thảo luật lần này đưa trở lại quy định không phải kê khai, tính nộp thuế GTGT nhưng được khấu trừ thuế GTGT đầu vào đối với sản phẩm cây trồng, rừng trồng, chăn nuôi, thủy sản nuôi trồng, đánh bắt chưa chế biến thành các sản phẩm khác hoặc chỉ qua sơ chế thông thường mua bán ở khâu thương mại.

Theo đó, doanh nghiệp không phải trả thuế GTGT 5% đầu vào đối với hàng hóa là các sản phẩm nông nghiệp mua bán ở khâu thương mại, khắc phục tình trạng số thuế GTGT thu rồi lại hoàn thuế cho những mặt hàng mà phần lớn sản lượng sản xuất ra được dành để xuất khẩu, giúp giảm áp lực tài chính và tăng hiệu quả kinh doanh cho doanh nghiệp.

Dự thảo cũng sửa đổi quy định về chính sách thuế GTGT áp dụng đối với sản phẩm cây trồng, rừng trồng, chăn nuôi, thủy sản nuôi trồng, đánh bắt chưa chế biến thành... sử dụng làm thức ăn chăn nuôi để thống nhất với quy định về thức ăn chăn nuôi.

Bộ Tài chính cho rằng, với việc sửa đổi quy định trên, cơ sở sản xuất kinh doanh thức ăn chăn nuôi không phải trả thuế GTGT 5%, qua đó doanh nghiệp giảm chi phí sản xuất và tăng khả năng cạnh tranh với hàng nhập khẩu.

Dự thảo cũng bỏ quy định điều kiện hoàn thuế GTGT là người mua chỉ được hoàn thuế khi người bán đã kê khai, nộp thuế. Từ đó, giúp rút ngắn thời gian hoàn thuế; cơ sở xuất khẩu được hoàn thuế theo quy định mà không phải chờ xác minh việc kê khai, nộp thuế của bên bán.

TP.HCM LẠI 'NÓNG' CHUYỆN KẸT XE

Tình trạng kẹt xe được chọn là vấn đề "nóng" đưa ra chất vấn tại kỳ họp thứ 6 HĐND TP.HCM sắp tới.

Vì sao nguyên nhân kẹt xe hàng thập niên không đổi ?

Thời gian qua, tình hình ùn tắc giao thông tại TP.HCM diễn biến phức tạp. Thống kê sơ bộ của UBND TP cho thấy còn tồn tại 336 điểm có nguy cơ ùn tắc giao thông, ảnh hưởng nghiêm trọng tới đời sống của người dân cũng như tạo thách thức cho quá trình phát triển kinh tế của TP.

Theo Sở Xây dựng TP.HCM, nguyên nhân dẫn đến tình trạng ùn tắc giao thông diễn biến phức tạp thời gian qua được xác định chủ yếu do nhu cầu vận chuyển hàng hóa, lưu lượng phương tiện giao thông tăng cao sau sáp nhập nhưng hạ tầng chưa đáp ứng kịp. Sau khi sáp nhập với Bình Dương và Bà Rịa-Vũng Tàu, TP đang quản lý hơn 12,7 triệu phương tiện, trong đó có hơn 1,4 triệu ô tô và 11,3 triệu xe máy.

Cùng với đó, nhiều dự án, công trình giao thông trọng điểm được đồng loạt triển khai, trong khi ý thức chấp hành pháp luật giao thông của một bộ phận người dân chưa cao. Tình trạng lấn chiếm vỉa hè, lòng đường để buôn bán, đậu xe, khiến người dân phải dừng xe giữa lòng đường, ảnh hưởng lưu thông. Nhiều thời điểm, tai nạn giao thông, sự cố phương tiện chưa được xử lý kịp thời, gây tắc nghẽn dây chuyền. Đặc biệt, trong những ngày qua, trên địa bàn TP xuất hiện mưa kéo dài nhiều ngày, kết hợp triều cường gây ngập, kết cấu hạ tầng giao thông nhanh chóng hư hỏng, xuống cấp, ảnh hưởng rất nhiều tới việc di chuyển của người dân.

PGS-TS-Nhà giáo nhân dân Hồ Thanh Phong, Hiệu Trưởng trường Đại học Thái Bình Dương, đánh giá: Lý giải nguyên nhân kẹt xe tăng cao mà Sở Xây dựng nêu chưa thật sự thỏa đáng. Sau sáp nhập, lượng phương tiện đúng là tăng lên nhưng về cơ bản, ai ở đâu vẫn ở đó, trong khi tình trạng ùn tắc vẫn diễn ra chủ yếu ở khu vực vùng lõi (TP.HCM cũ) nên việc tăng số lượng phương tiện sau sáp nhập không phải nguyên nhân chính.

Theo chuyên gia này, yếu tố lớn nhất dẫn đến tình trạng kẹt xe phức tạp của TP.HCM là do cung không đủ cầu. Kinh tế phát triển, nhu cầu di chuyển của người dân ngày càng nhiều, đa dạng nhưng phần cung là cầu, đường, các hình thái giao thông công cộng… lại không đáp ứng kịp. Điểm nhấn lớn nhất về hạ tầng trong giai đoạn vừa qua là sự góp mặt của tuyến metro số 1, tạo tác động mạnh đối với tuyến đường dài từ trung tâm TP tới Suối Tiên, song vẫn không giải quyết được phần kẹt xe ở vùng lõi.

Bên cạnh đó, TP.HCM thực hiện nhiều dự án mở đường, xây cầu nhưng không đồng bộ, cứ mở cục bộ giải tỏa rồi người dân lại "ùa" vào vì thấy đường tiện nên mở đến đâu, kẹt tới đó. Song song là quản lý không khoa học, nhất là quản lý xe máy. TP luôn tính phương án làm sao giảm nhu cầu bằng cách hạn chế phương tiện cá nhân nhưng lại không tăng được nguồn cung là các phương thức vận tải thay thế, nên có cố gắng mở thêm cầu đường thì "ùn vẫn hoàn tắc", theo PGS-TS Hồ Thanh Phong.

Một nguyên nhân khác ngày càng thấy rõ tác động là công tác điều tiết giao thông. Hiện nay, việc điều chỉnh chủ yếu dựa vào CSGT. Tuy nhiên, lực lượng này chủ yếu xuất hiện khi tuyến đường có ùn tắc, điều chỉnh cục bộ trong một thời điểm, trên một tuyến đường trong khi đúng nguyên tắc là hệ thống phải kết nối xuyên suốt; chu kỳ đèn giao thông cũng phải được tính toán khoa học theo các phương án mô phỏng thực tế chứ không phải cứ đường lớn thì cho đèn xanh dài, đường nhỏ cho đèn đỏ lâu rồi điều chỉnh đèn liên tục. Kẹt đường nhỏ nhiều sẽ lan ra kẹt cả đường lớn.

Ngoài ra, các chuyên gia chỉ ra thêm một số nguyên nhân như: công nghệ áp dụng "chưa tới", hệ thống camera thông minh mới dùng chủ yếu để phạt nguội chứ chưa hỗ trợ đếm lưu lượng phương tiện và cho ra kịch bản điều tiết hợp lý; quy hoạch xây dựng công trình bất động sản thiếu tính toán đến tác động về giao thông…

"Về cơ bản, đây vẫn là bức tranh giao thông TP.HCM mà chúng ta đã bàn với nhau từ cả thập niên trước. Những nguyên nhân ùn tắc vẫn vậy, chưa có yếu tố nào được xử lý mà ngược lại, còn thêm nhiều tác nhân mới. Đây là vấn đề mà lãnh đạo TP.HCM cần nghiêm túc nhìn nhận lại", PGS-TS Hồ Thanh Phong thẳng thắn góp ý.

Dự án, đề án cấp bách vẫn trễ hẹn?

Thực tế, thời gian qua TP.HCM đã đổ nguồn lực rất lớn cho công cuộc hoàn thiện hạ tầng giao thông để giải quyết bài toán kẹt xe. Báo cáo hằng năm hay mỗi giai đoạn 5 năm đều cập nhật hàng trăm dự án xây cầu, mở đường với tổng vốn đầu tư hàng tỉ USD. Hàng loạt đề án giải quyết những bất cập cơ bản mà các nhà khoa học đã nêu như đề án hoàn thiện mạng lưới metro, chuyển đổi giao thông xanh, hạn chế xe cá nhân, tăng cường vận tải hành khách công cộng, giao thông thông minh… đều đã hiện diện đầy đủ trong "kế sách chống kẹt" của TP.

Tuy nhiên, đáng buồn là hầu hết các dự án, đề án đều chậm. Đơn cử, "phép màu" đường sắt đô thị ì ạch suốt 2 thập niên mới có được một tuyến gần 20 km. Sau khi khai trương tuyến 1 cùng với loạt nghị quyết đặc thù, TP.HCM đã thể hiện quyết tâm rất lớn hoàn thiện giấc mơ metro hơn 300 km chỉ trong 10 năm, với tiền đề là khởi công tuyến metro số 2 ngay trong năm nay nhằm chào mừng Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng. Thế nhưng, cũng vì nhiều lý do mà công trình lại hoãn tới tháng 1.2026. Phải nhắc lại rằng dự án đã được phê duyệt từ năm 2010 và trải qua rất nhiều lần lùi đích, từ kế hoạch hoàn thành vào 2024, lùi tới 2026 và giờ dự kiến tới 2030. Trong khi đó, hàng loạt tuyến khác trong mạng lưới cũng chưa chốt được thời điểm khởi công.

Tương tự, các dự án trọng điểm năm nào cũng có mặt trong danh sách các công trình cấp bách cần ưu tiên như mở rộng QL13, QL1, QL22, khép kín Vành đai 2… cũng trễ hẹn từ nhiệm kỳ này vắt qua nhiệm kỳ khác. Năm 2023, TP.HCM được trao cơ chế đặc thù từ Nghị quyết 98, kỳ vọng cởi trói cho hàng loạt dự án, mở phương thức BOT, BT… để thực hiện ngay các công trình mở cửa ngõ, kiểm soát khí thải, xử lý lấn chiếm lòng đường, vỉa hè… Sở GTVT TP.HCM lúc đó (nay là Sở Xây dựng) cũng đã lập tức trình hàng loạt dự án, đề án lớn. Vậy mà đến giờ này, QL13 vẫn chưa mở và đây cũng là đoạn đường khiến Bí thư Thành ủy Trần Lưu Quang kẹt xe 2 giờ cho 12 km như lời ông kể hôm 17.11 vừa qua. Bên cạnh đó, Vành đai 2 vẫn chưa khép kín; xe máy "hết đát" vẫn tự do lưu thông, chưa đưa vào khuôn khổ; vỉa hè vẫn bị lấn chiếm, lòng đường xe đậu tràn lan; khắp TP các công trình ngổn ngang vẫn thi công không đúng quy định, đường vừa làm xong đã xuống cấp, tái lập mặt đường qua loa…

"Chính sự thiếu quyết liệt và chậm trễ của các dự án, đề án lớn này khiến TP.HCM giải pháp nào cũng có nhưng kẹt xe thì bao năm vẫn không giải quyết được. Ngay các nhà khoa học như chúng tôi cũng dần mất nhiệt huyết, vì bao nhiêu đề xuất được TP ghi nhận, lắng nghe nhưng không thành hiện thực. Mọi lời giải đã có sẵn, chỉ khi nào thực sự quyết tâm thực hiện theo đúng kế hoạch thì bức tranh giao thông TP.HCM mới có cơ hội đổi màu", PGS-TS Hồ Thanh Phong chia sẻ.

Nguồn: Kenh14; Công Lý; Vietnamnet; Thanh Niên